ျမန္မာအစိုးရက အက်ဥ္းသားေတြကို ျပန္လႊတ္ေပးတာဟာ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ မဟုတ္ဘူး၊ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကို ေရွ႕႐ႈတဲ့ သေဘာလည္း မေတြ႕ရဘူးလို႔ ကုလသမဂၢရဲ႕ ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္ ေတာမတ္စ္ အိုေဟး ကင္တားနား (Tomas Ojea Quintana) က ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ ႏိုင္ငံျခား သတင္းေထာက္မ်ား အသင္းမွာ ဒီကေန႔ က်င္းပခဲ့တဲ့ မစၥတာ ကင္တားနားရဲ႕ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲမွာ အခုလို ေျပာဆိုခဲ့တာပါ။ အျပည့္အစံုကို ကိုေက်ာ္ေအာင္လြင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။
လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ေပးတယ္ဆိုၿပီး ျမန္မာအစိုးရသစ္က အက်ဥ္းသူ၊ အက်ဥ္းသား ၁၄,၀၀၀ ေက်ာ္ကို ေမလ ၁၇ ရက္ေန႔မွာ ျပန္လႊတ္ေပးခဲ့တဲ့ အထဲမွာ ႏိုင္ငံေရး ယံုၾကည္ခ်က္ေၾကာင့္ အက်ဥ္းခ်ခံထားရတဲ့သူေတြ ၅၀ ေလာက္ပဲ ပါ၀င္တာကို ဘ၀င္မက်ႏိုင္ဘဲ ျဖစ္ေနသူေတြ အထဲမွာ ကုလသမဂၢရဲ႕ ျမန္မာျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္ ေတာမတ္စ္ အိုေဟး ကင္တားနားလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ အခု ျပန္လႊတ္ေပးလိုက္တာက ျမန္မာအစိုးရ ေျပာသလို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ မဟုတ္ဘူးလို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။
“အခု ျပန္လႊတ္ေပးတာဟာ ျပည့္စံုလံုေလာက္မႈ မရွိဘူးလို႔ ေျပာရမွာပါ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ ယံုၾကည္ခ်က္ေၾကာင့္ အက်ဥ္းခ်ခံထားရသူေတြက ေထာင္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ က်န္ေနပါေသးတယ္။ အခု ျပန္လႊတ္ေပးတယ္ ဆိုတာက လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ မဟုတ္ပါဘူး။ ေလွ်ာ့ေပါ့ေပးတာက တႏွစ္တည္းပါ။ ျမန္မာအစိုးရက အခုလို ဆံုးျဖတ္ခ်က္ဟာ စိတ္ပ်က္ဖို႔လည္း ေကာင္းပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးကို လိုလားတဲ့သေဘာ၊ ေရွ႕႐ႈတဲ့ သေဘာေတြ မပါ၀င္လို႔ပါပဲ။” လို႔ ေျပာသြားခဲ့တာပါ။
“လႊတ္ေတာ္သာလွ်င္ အမ်ဳိးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးရမယ့္ ေနရာလို႔ ျမန္မာအစိုးရက ေျပာထားေပမဲ့လည္း ဒီလႊတ္ေတာ္တခုတည္းနဲ႔တင္ ေဆြးေႏြးဖို႔က မလံုေလာက္ပါဘူး။” လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာသြားပါတယ္။
မစၥတာ ကင္တားနားဟာ အခု ေမလ ၁၆ ရက္ေန႔ကစၿပီး ထိုင္းႏိုင္ငံအတြင္းက ျမန္မာ့အေရး လႈပ္ရွားတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြ၊ ကုလသမဂၢ အမႈထမ္းေတြ၊ သံတမန္ေတြနဲ႔ ေတြ႕ဆံုၿပီး ျမန္မာျပည္ဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အခ်ိန္တပတ္ေက်ာ္ၾကာ အခ်က္အလက္ေတြ ရွာေဖြ စံုစမ္းခဲ့တာပါ။ ဒီခရီးစဥ္အတြင္း ထိုင္းႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး၊ ထိုင္းႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးတို႔နဲ႔လည္း သူေတြ႕ဆံုခဲ့တဲ့အျပင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔လည္း တယ္လီဖုန္းကတဆင့္ စကားေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။
“ဒီခရီးစဥ္ကေန ရတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကေတာ့ နယ္စပ္မွာရွိတဲ့ လူနည္းစု တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အေျခအေနေတြဟာ ျမန္မာအစိုးရက ဒီမိုကေရစီ ကူးေျပာင္းေရးကို ေဖာ္ေဆာင္မယ္လို႔ ကတိေတြ ေပးထားေပမဲ့လည္း စိုးရိမ္ဖို႔ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ အၾကမ္းဖက္မႈေတြက ဆက္ၿပီး ျဖစ္ေနတာ ေတြ႕ရတယ္။ စစ္တပ္က လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို စနစ္တက် က်ဴးလြန္ေနတာေတြ၊ ေျမယာေတြကို အတင္းသိမ္းပိုက္တာေတြ၊ အဓမၼ လုပ္အားေပးခိုင္းတာ၊ ျပည္တြင္းမွာပဲ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနရမႈေတြ၊ တရားဥပေဒမဲ့ သတ္ျဖတ္မႈေတြနဲ႔ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ ဒီကေန႔အထိ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ရွိေနတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အာဏာပိုင္ေတြကလည္း ဒီက်ဴးလြန္မႈေတြကို ဟန္႔တားႏိုင္ဖို႔ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္တာေတြကို မေတြ႕ရပါဘူး။” လို႔ ဆိုပါတယ္။
“ျမန္မာျပည္ဟာ တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈ ခိုင္ခိုင္မာမာရွိဖို႔ လိုအပ္ေနပါတယ္။ အေျခခံ အေဆာက္အဦးဆုိင္ရာ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္တဲ့အခါမွာ ေဒသခံေတြနဲ႔ တိုင္ပင္သင့္ပါတယ္။ ဒီလုပ္ငန္းေတြက ရလာတဲ့ ၀င္ေငြေတြကို ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးအတြက္ ျပန္ၿပီး အသံုးျပဳသင့္ပါတယ္။ ျပည္သူေတြရဲ႕ ရပိုင္ခြင့္ေတြကို အာမခံမႈ ရွိႏိုင္ရပါလိမ့္မယ္။” လို႔ ေျပာသြားခဲ့တာပါ။
ျမန္မာျပည္တြင္းက လူ႔အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ခ်ဳိးေဖါက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကုလသမဂၢက စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ ဖြဲ႕စည္းဖို႔ အေရးကိုလည္း မစၥတာ ကင္တားနားက တိုက္တြန္းထားတာပါ။ ဒီအခ်က္ကို ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း သေဘာတူတယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ဆိုပါတယ္။
မစၥတာ ကင္တားနားရဲ႕ အခု ထိုင္းႏိုင္ငံ ခရီးစဥ္ကေန ရလာတဲ့ ျမန္မာျပည္ဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး အခ်က္အလက္ေတြကို ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံမွာ ဒီႏွစ္ကုန္ရင္ တင္သြင္းသြားမွာပါ။ ဒီလို တင္သြင္းႏိုင္ေရး အခ်က္အလက္ ျပည့္စံုေအာင္ ျမန္မာျပည္တြင္းကို သူကိုယ္တိုင္သြားဖို႔ ျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာ ေတာင္းထားေပမဲ့လည္း အခုထိ မရႏိုင္ေသးဘဲ ျဖစ္ေနပါတယ္။ သူ႔ဘက္ကေတာ့ သြားဖို႔ အဆင္သင့္ ျဖစ္ေနၿပီလို႔ ဆိုပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ မတ္လတုန္းက ျမန္မာျပည္ကို ေနာက္ဆံုးအႀကိမ္ သူ ေရာက္ခဲ့တာပါ။ ျမန္မာျပည္မွာ စစ္အစုိးရကေန အရပ္သား အစုိးရသစ္ ေျပာင္းခဲ့ၿပီး ေနာက္ပိုင္း မစၥတာ ကင္တားနား ျမန္မာျပည္ကို တခါမွ လာခြင့္မရေသးပါဘူး။
VOA မွ ကူးယူေဖာ္ၿပသည္။
